Waalbrug bij Nijmegen
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||
 |
|||||||||||||||||||||||||||||||||
De Waalbrug is de brug over de Waal die het centrum van Nijmegen met Lent verbindt. De brug is een belangrijke verbinding in de route naar Arnhem; de volgende brug voor autoverkeer over de Waal ligt zo'n 12 kilometer westwaarts bij Ewijk. In oostelijke richting ligt de volgende brug bij het Duitse Emmerik. Deze brug ligt ongeveer 28 kilometer verder.
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
Op 16 juni 1936 werd de brug door koningin Wilhelmina geopend in aanwezigheid van 200.000 belangstellenden. De volle lengte van de Waalbrug bedraagt 604 meter, en hij is in het midden van de boog ongeveer 65 meter hoog. De grootste overspanning, de boog op zich, is 244,10 meter lang, en was indertijd de langste boogspanning van Europa.
In tegenstelling tot veel andere bruggen uit dezelfde periode en met dezelfde constructie, zoals de IJsselbrug bij Zwolle, de Graafsebrug en de brug bij Arnhem is de Waalbrug uniek, omdat het een boogbrug is in de letterlijke zin van het woord; de overdracht van de krachten rust ook daadwerkelijk in de twee pijlers.
Tot 1936 was er geen vaste verbinding voor gewoon verkeer naar de overkant van de Waal. Al het verkeer moest overgezet worden met gierpont "Zeldenrust". Voor treinverkeer was al sinds 1879 de spoorbrug beschikbaar.
In 1906 begon het comité "Nijmegen Vooruit" met het maken van plannen voor de bouw van de Waalbrug, maar het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog gooide roet in het eten. In 1927 waren de definitieve plannen gemaakt en op 23 oktober 1931 begon de bouw van de brug, volgens een ontwerp van architect G. Schoorl.
Bij het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog blies de Nederlandse genie de brug op, om een snelle opmars van het Duitse leger te voorkomen. Tijdens de bezetting herstelden de Duitsers de brug en hij kon vanaf 1943 weer gebruikt worden door verkeer. Als in 1944 de Duitsers de brug nogmaals willen opblazen, weet de student Jan van Hoof dit ternauwernood te voorkomen. Op 20 september dat jaar valt de brug nagenoeg onbeschadigd in de handen van de Geallieerden. Een plaquette op een van de pijlers van de brug herinnert aan Van Hoofs geslaagde actie.
Tot 1980 was de brug groen, tegenwoordig is hij wit.
Tegenwoordig loopt er langs de westelijke kant van de Waalbrug een busbaan. Op de Waalbrug zelf staat tijdens de ochtend- en avondspits een flinke file; net als het Keizer Karelplein is de brug een van de probleemknooppunten die de doorstroom van verkeer door Nijmegen heen moeilijk maken. Er zijn dan ook plannen voor een tweede verkeersbrug: de Stadsbrug. Voor fietsverkeer over de Waal is in 2004 de Snelbinder aangelegd, die aan de spoorbrug opgehangen is en niet aan deze brug.
Omdat de Waalbrug cruciaal is met betrekking tot het regionale verkeer is het lastig de brug te renoveren. Als er een nieuwe stadsbrug is, naar alle waarschijnlijkheid rond 2011, zal het makkelijker zijn het verkeer om te leiden en kunnen rijbanen worden afgesloten om zodoende de brug te kunnen renoveren.
Per etmaal maakten in 2005 meer dan 50.000 voertuigen gebruik van de brug.
[bewerken] Trivia
- De oude brug bij Zaltbommel werd eveneens vaak "Waalbrug" genoemd, maar die naam veranderde later onofficieel in Bommelse Brug.
- De Waalbrug bij Nijmegen is al meerdere malen gebruikt door actievoerders. Zo beklom een actievoerder voor Fathers For Justice op 15 juli 2006 de brug. Op 2 oktober 2008 klom een schijnbaar geweigerde asielzoeker op de brug omdat hij uitgezet zou worden, hij eiste staatssecretaris Nebahat Albayrak te spreken. In beide gevallen werd het verkeer over de brug (gedeeltelijk) stil gelegd waardoor grote verkeersproblemen ontstonden die terug werkten naar knooppunt Velperbroek, de A12, A15, A50, A73 en A325[1].
- De Waalbrug is een rijksmonument en heeft nummer 523067.
- De Waalbrug komt in de film: Bridge too far voor, en in het spel Medal Of Honor Frontline.
[bewerken] Zie ook
[bewerken] Externe link
- De Waalbrug op monumentenlijst Nijmegen
- Beschrijving van de Waalbrug op de website van de gemeente Nijmegen
Bronnen, noten en/of referenties:
| Bruggen betrokken bij Operatie Market Garden |  |
|---|---|
|
Lommel · Son · Sint Oedenrode · Veghel · Grave · Heumen · Nijmegen · Ravenstein · Arnhem |
