Stadsregio Arnhem Nijmegen
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
De Stadsregio Arnhem Nijmegen (KAN), voorheen Knooppunt Arnhem-Nijmegen, is een plusregio (regionaal samenwerkingsverband) tussen 20 Nederlandse gemeenten met als doel het behouden en versterken van de kwaliteiten van het gebied om daarmee bewoners en bedrijven te binden aan deze regio. Het KAN richt zich met name op het ontwikkelen van beleid met betrekking tot verkeer en vervoer, economische ontwikkeling, wonen, ruimtelijke ontwikkeling en milieu.
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
Het KAN werd opgericht in 1988 nadat de steden Arnhem en Nijmegen dat jaar waren opgenomen als knooppunt in de Vierde Nota Ruimtelijke Ordening. Aanvankelijk was het de bedoeling dat het zou uitgroeien tot een stadsprovincie, maar in 1995 werd dit plan van tafel geveegd door minister Hans Dijkstal.
Het verwerd daarop tot een projectbureau op vervoersgebied met grote ambities: In de jaren '90 waren er niet minder dan 60 plannen, waarbij het enorme Multimodaal Transportcentrum (MTC) dat bij het Container Uitwissel Punt aan de toekomstige Betuweroute bij Valburg moest worden gerealiseerd het speerpunt van het beleid vormde. Met steun van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat en de Provincie Gelderland werd dit plan vormgegeven in diverse nota's en werden de gemeenten Valburg en Elst, waarop het MTC moest verrijzen gedwongen om grondgebied beschikbaar te stellen en medewerking te verlenen aan de aanpassing van hun bestemmingsplannen en een gemeentelijke herindeling op straffe van een aanwijzing door het KAN via de provincie. Het MTC bleek uiteindelijk echter een 'papieren tijger'; het ministerie onder Tineke Netelenbos schrapte zowel de noordtak als de zuidtak van de Betuwelijn, waardoor een groot deel van de basis onder het project wegviel. Ook de gewenste doortrekking van de A73 over de Waal kwam er niet. Diverse rapporten lieten zien dat de aangekondigde 8.000 banen die het MTC zou moeten opleveren in werkelijkheid erg onzeker waren. De lokale bevolking, de milieubeweging en de gemeente Overbetuwe waren tegen het plan, gevolgd door de gemeente Nijmegen nadat Groenlinks er de macht had gegrepen bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2002. Na een negatieve uitspraak van de Raad van State over de goedkeuring van het Regionaal Structuurplan van het KAN in augustus dat jaar en een nut- en noodzaakdiscussie, verdween het hele MTC van tafel.
Met ingang van 1 januari 2006 ging het Knooppunt Arnhem-Nijmegen verder als Stadsregio Arnhem Nijmegen. De stadsregio heeft grotendeels dezelfde bevoegdheden als het knooppunt, maar die zijn nu wettelijk sterker ondersteund dankzij de Wet gemeenschappelijke regelingen die op 1 januari 2006 van kracht is geworden. Het college van bestuur handhaaft voorlopig de aanvulling 'KAN', omdat die veel naamsbekendheid geniet en in diverse projectnamen wordt toegepast.
[bewerken] Gemeenten
Het KAN vormt een plusregio, sinds 2005 bestaande uit 19 Gelderse en een 1 Limburgse gemeente (Mook en Middelaar). De grootste gemeente is Nijmegen, met ongeveer 162.000 inwoners, dan Arnhem met ongeveer 146.000 inwoners. De derde gemeente is Lingewaard, met ongeveer 44.500 inwoners.
Voor 1 januari 2001 bedroeg het aantal gemeenten 27. In 2001 werden de gemeenten Heteren, Elst en Valburg samengevoegd tot Overbetuwe en Bemmel, Gendt en Huissen tot Lingewaard. Een deel van de voormalige gemeente Elst was al eerder, in 1998, geannexeerd door Nijmegen (Lent).
In 2005 werd Angerlo gefuseerd met de bestaande gemeente Zevenaar, tot de nieuwe gemeente Zevenaar. Ook fuseerde de gemeente Didam (die wel tot het knoopunt behoorde) met Bergh (dat geen deel uitmaakte van het knooppunt) tot de nieuwe gemeente Montferland, die wel deelneemt in de regio.
De volgende gemeenten behoren momenteel tot de regio:
| Gemeente | Inwonertal |
|---|---|
| Arnhem | 146.095 |
| Beuningen | 25.319 |
| Doesburg | 11.507 |
| Duiven | 25.516 |
| Groesbeek | 18.996 |
| Heumen | 16.659 |
| Lingewaard | 45.077 |
| Millingen aan de Rijn | 5.850 |
| Montferland | 35.086 |
| Mook en Middelaar | 8.041 |
| Nijmegen | 161.675 |
| Overbetuwe | 45.067 |
| Renkum | 31.771 |
| Rheden | 43.558 |
| Rijnwaarden | 10.991 |
| Rozendaal | 1.504 |
| Ubbergen | 9.378 |
| Westervoort | 15.283 |
| Wijchen | 39.952 |
| Zevenaar | 31.796 |
| Totaal | 728.443 |
De regio telt 728.443 inwoners (30 juni 2008) op ruim 1000 km² en vormt daarmee - tezamen met Twente, Zuid-Limburg en de regio Eindhoven - een van de vier grote stedelijke agglomeraties buiten de Randstad.
[bewerken] Openbaar Vervoer
Het railvervoer in de Stadsregio wordt verzorgd door: de NS, Syntus en Veolia Transport Nederland.
Busvervoer wordt in en rond Arnhem verzorgd door Connexxion en rond Nijmegen door Novio en Hermes. Arnhem is met name bekend vanwege haar trolleybus. In Nijmegen bestaan plannen voor een tramtraject van Heijendaal via het Centraal Station naar de Waalkade. Uiteindelijk zal het tramtraject verder worden uitgebreid via de Waalbrug richting de Vinex-locatie Waalsprong. Er loopt inmiddels zelfs een onderzoek om deze tramlijn in de toekomst via Bemmel en Huissen door te trekken naar Arnhem .Daarnaast is StadsRegioRail KAN in ontwikkeling.
[bewerken] Aantal inwoners
De Stadsregio telt 728.443 inwoners (30 juni 2008) en is daarmee de vijfde agglomeratie van Nederland.
De belangrijkste steden van de Stadsregio zijn:
Daarnaast telt de Stadsregio nog vier middelgrote (voor)steden met meer dan 25.000 inwoners, gerangschikt op inwoneraantal:
- Wijchen : 40.022 inwoners
- Zevenaar : 31.774 inwoners
- Duiven : 25.446 inwoners
- Beuningen : 25.453 inwoners
[bewerken] Infrastructuur
De Stadsregio Arnhem - Nijmegen is een van de grootste stedelijke gebieden van Nederland. Hierdoor wordt er veel problematiek veroorzaakt, onder andere door de infrastructuur. Ondanks dat de infrastuctuur in de regio redelijk goed is, zijn er veel knelpunten. Bijvoorbeeld de autosnelweg A325 die van de richting Nijmegen naar Arnhem loopt.
Daarnaast is er voor een betere ontwikkeling op het spoor StadsRegioRail KAN ontwikkeld. Een grootschalig plan voor een hogere frequentie in de omgeving. De treinen lopen naar Arnhem in het noordelijke deel tot Wijchen in het westelijke deel. Daarnaast komen er tal van nieuwe treinstations in Nijmegen en Arnhem;
[bewerken] Verstedelijking
Met de sterke verstedelijking gaat ook een aantal problemen gepaard. Zo is er relatief veel geluidshinder, luchtvervuiling en criminaliteit. De voornaamste steden die veel aan nieuwbouw doen zijn Nijmegen, Arnhem en Wijchen.
En een ander probleem dat zich vooral in de Stadsregio Arnhem - Nijmegen afspeelt, is het zeer nijpende woningtekort. Hoewel woningtekort iets is wat mondiaal bekend is, is de situatie van Nederland uniek; Nederland is een van de weinige Westerse landen die maar niet lijkt te kunnen afrekenen met het woningtekort, iets waar andere landen minder, of soms zelfs geen, moeite mee hebben. Het spreekt voor zich dat dit probleem voor het grootste gedeelte in de kern van de regio te vinden is.
[bewerken] Sport en cultuur
Aan de andere kant is de Stadsregio Arnhem Nijmegen ook een centrum van cultuur, met vele musea, schouwburgen, concertzalen en bioscopen. Ook vinden in de Stadsregio Arnhem Nijmegen veel evenementen plaats. Bekende evenementen zijn onder andere de Nijmeegse Vierdaagse, de Kasteelfeesten in Wijchen en de concerten die plaatsvinden in het Gelredome.
[bewerken] Initiatiefnemer in regiomarketing
De Stadsregio Arnhem Nijmegen, De Kamer van Koophandel, het Regionaal Bureau voor Toerisme KAN en VNO NCW zijn de vier initiatiefnemers van een nieuwe regiomarketing campagne: Arnhem Nijmegen Cool Region. Een nieuw merk en een drietalige webportaal [1] zijn de eerste stappen in deze regiomarketing. Cool Region komt niet in de plaats van o.a. citymarketing, maar vormt een aanvulling op wat er al is. Door het nieuwe merk met gevestigde namen te combineren, worden méér klanten getrokken. Men noemt dit in vaktermen Co-branding. De webportaal moet de regio beter op de kaart zetten en digitaal vindbaar maken voor bezoekers en bedrijven uit binnen- en buitenland. Op de site staat het regioaanbod onderwijs, toerisme, cultuur, bedrijven, woon- en werklocaties samenhangend uiteengezet.
[bewerken] Externe links
| Nederlandse Plusregio's |  |
|---|---|
|
Stadsregio Arnhem Nijmegen (KAN) · Regio Twente · Stadsregio Amsterdam · Bestuur Regio Utrecht · Stadsgewest Haaglanden · Stadsregio Rotterdam · Samenwerkingsverband Regio Eindhoven · Parkstad Limburg |
|
Bronnen, noten en/of referenties:
- ↑ www.coolregion.nl webportaal Arnhem Nijmegen Cool Region
